Statushouders die werken, krijgen meer tijd om hun inburgering af te ronden. Minister Aartsen (Werk en Participatie) kondigde dat op 5 november aan in een brief aan de Tweede Kamer, en Divosa, de vereniging van gemeentelijke sociale diensten, zette het een dag later op een rij. Wie minstens 28 uur per week werkt, kan de inburgeringstermijn van drie jaar met maximaal drie jaar verlengd krijgen. De nieuwe regels gaan in 2027 gelden.
Voor jou als werkgever is dat meer dan een detail uit het inburgeringsstelsel. Het haalt een rem weg die veel bedrijven kennen: een nieuwe collega die graag meer uren wil maken, maar op werkdagen ook in de les wordt verwacht en een harde deadline voor zijn examen heeft.
Wat er precies verandert
Volgens het nieuwsbericht van de Rijksoverheid is de harde eis dat een statushouder minstens 28 uur per week werkt of heeft gewerkt. Afhankelijk van de situatie kan de termijn dan met maximaal drie jaar worden verlengd. Daarnaast komt er een aparte verlenging van maximaal een jaar voor inburgeraars die door de zorg voor jonge kinderen niet aan inburgeren toekomen omdat er geen kinderopvang beschikbaar is. Dat raakt volgens het kabinet vooral vrouwen.
Het kabinet onderbouwt het met een eenvoudige vaststelling: het overgrote deel van de inburgeraars werkt nu niet en leeft van een bijstandsuitkering. “Werk moet de norm worden in de inburgering”, zegt Aartsen. Op het werk komen mensen de hele dag in aanraking met de taal en de omgangsvormen, en collega’s zijn daarbij een soort woordenboek.
De verlenging hoort bij de bredere aanpak Werk en Meedoen Nieuwkomers. Daarin staan ook afspraken met werkgevers om meer nieuwkomers in dienst te nemen, en het doel om binnen vier jaar 75.000 nieuwkomers extra aan het werk te helpen.
Waarom dit voor jou als werkgever uitmaakt
Tot nu toe moest een statushouder kiezen. Meer uren werken betekende minder tijd voor lessen en huiswerk, terwijl het examen binnen drie jaar gehaald moest worden. Dat maakte het voor veel werkgevers lastig om een nieuwkomer een volledige baan te bieden. Met de nieuwe regel loont het juist om iemand voor minstens 28 uur aan te nemen: dan ontstaat ruimte om het taalniveau in een rustiger tempo te halen.
Die grens van 28 uur is daarom iets om bij het aanbod op te letten. Een contract van 24 uur valt eronder, een contract van 28 uur of meer opent de deur naar de extra tijd. Bespreek dat met je nieuwe medewerker en met de gemeente die zijn inburgering begeleidt.
Er zit ook een kant aan voor de werkvloer zelf. Als het examen later mag, wordt het werk nog meer de plek waar de taal wordt geleerd. Dat vraagt iets van jou en je team: duidelijke instructies, een vaste collega om vragen aan te stellen en ruimte om fouten te maken. In ons stuk over taalondersteuning op de werkvloer staat hoe je dat praktisch regelt.
Wat het niet regelt
De verlenging gaat over de termijn van de inburgeringsplicht, niet over geld voor de werkgever. Ondersteuning bij het aannemen van een statushouder loopt via de bestaande routes. Welke dat zijn, lees je in ondersteuning voor werkgevers die statushouders aannemen.
Divosa wijst bovendien op een keerzijde. Een langer traject vraagt meer capaciteit en geld van gemeenten, terwijl de uitvoerbaarheid en betaalbaarheid van de Wet inburgering 2021 nu al onder druk staan. Ook blijft ongeveer 30 procent van de inburgeraars instromen in de zogeheten Z-route, het traject voor mensen die veel begeleiding nodig hebben. Het kabinet vindt dat aandeel hoog, Divosa ziet vooral de mogelijkheden van die groep. Van de mensen die in 2022 inburgeringsplichtig werden en eind 2025 aan hun plicht voldeden, deed 55 procent examen op B1-niveau of hoger, aldus Divosa op basis van cijfers van het CBS.
Wanneer de regels in 2027 precies ingaan en hoe de aanvraag van een verlenging loopt, staat nog niet in de berichten. Houd daarvoor de informatie van je gemeente of DUO in de gaten.
Wat je nu al kunt doen
Heb je al een statushouder in dienst die net onder de 28 uur werkt, dan is dit een goed moment om te bespreken of meer uren past, voor jou en voor hem. Ben je nog op zoek, kijk dan naar de voorbereiding en begeleiding bij het aannemen van een statushouder. Sommige gemeenten laten nieuwkomers al werken voordat ze een eigen woning hebben; hoe dat uitpakt, lees je in nieuwkomers aan het werk voor ze een huis hebben. Wie nu iemand aanneemt voor minstens 28 uur, helpt die medewerker straks aan meer tijd voor zijn examen.