ISS Facility Services Nederland heeft voor de derde keer op rij trede 3 gehaald op de Prestatieladder Socialer Ondernemen (PSO). Dat meldde vakblad Facto op 4 november 2026. Trede 3 is het hoogste niveau van het keurmerk voor inclusief werkgeverschap. Voor een mkb-werkgever die zelf inschrijft op opdrachten met social return is de vraag niet wat zo’n bericht over ISS zegt, maar wat de hoogste trede van een organisatie vraagt, wat hij kost en wat hij in een aanbesteding werkelijk oplevert. Op dat laatste punt blijkt het antwoord per opdrachtgever te verschillen, soms zelfs binnen één beleidsstuk.

Wat trede 3 meet

PSO kijkt naar arbeidsparticipatie: hoeveel werk je biedt aan mensen met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt, en hoe je dat organiseert. Volgens PSO Nederland staat trede 3 voor de top 10% sociaal werkgevers van Nederland. Dat is een vergelijking met organisaties van vergelijkbare omvang, geen eis dat 10% van je eigen personeel tot de doelgroep hoort. Hoe die vergelijking werkt en welke treden er onder zitten, staat in ons stuk over PSO-certificering en hoe je begint.

Een getal alleen is niet genoeg. Voordat een organisatie voor welke trede dan ook in aanmerking komt, moet ze een kwalitatieve toets doorstaan op vijf onderdelen: bestuur en beleid, passend werk, inclusie, functioneren en ontwikkeling, en begeleiding. PSO weegt daarbij ook duurzaamheid mee. Een vast contract telt zwaarder dan een tijdelijke plaatsing. Een onafhankelijke certificerende instelling doet de audit en controleert of de medewerkers echt in dienst zijn en tot een erkende doelgroep behoren. Daarna kent PSO het keurmerk toe.

Wie veel inkoopt bij gecertificeerde leveranciers kan dat als indirecte bijdrage laten meetellen. Dat is precies wat ISS zijn opdrachtgevers aanbiedt, want wie de diensten afneemt kan die inzet gebruiken voor de eigen maatschappelijke doelen. Inkoop alleen brengt je volgens de geldende handleiding geen trede: een deel van de norm moet je in je eigen organisatie halen.

Waarom ISS het voor de derde keer moest halen

Een PSO-certificaat is maximaal twee jaar geldig. Hercertificering is niet verplicht, maar wie het keurmerk wil blijven gebruiken, moet opnieuw door de audit. Een derde keer trede 3 betekent dus dat een organisatie het niveau jaren achter elkaar heeft vastgehouden. ISS zegt in het bericht dat inclusief werkgeverschap “structureel onderdeel van de bedrijfsvoering” is geworden, en dat het bij werving vooral kijkt naar wat mensen kunnen en willen leren, minder naar cv en diploma.

Die geldigheid van twee jaar is voor een kleiner bedrijf geen detail. Een opdracht met social return loopt vaak langer dan het certificaat. Vervalt het keurmerk halverwege en heb je geen nieuw, dan rekent de opdrachtgever de vrijstelling niet meer volledig mee. De gemeente Breda schrijft in haar beleid dat de invulling dan naar rato wordt aangepast. Plan de hercertificering daarom op de looptijd van je contracten, niet op het moment dat het je toevallig uitkomt.

Wat het kost

Het rekeninstrument van PSO is gratis te gebruiken. Volgens de kostenpagina van PSO Nederland betaal je voor een certificaat twee dingen: eenmalige auditkosten, die je afspreekt met de certificerende instelling die je kiest en die afhangen van je omvang en het aantal medewerkers uit de doelgroep, en een jaarbijdrage aan PSO die oploopt met het aantal fte. Voor een bedrijf met twintig mensen is dat een heel ander bedrag dan voor een landelijke dienstverlener als ISS. De grootste kostenpost is voor een mkb’er vaak de tijd: per medewerker onderbouwen tot welke doelgroep hij behoort, welk contract geldt en hoe de begeleiding is geregeld.

Wat het oplevert bij een aanbesteding

Hier zit de echte afweging. Er is geen landelijke regel die zegt hoeveel een trede waard is. Nederland telt 35 arbeidsmarktregio’s met elk een eigen aanpak van social return, en PSO houdt een overzicht bij van waar het certificaat wordt geaccepteerd. Neem je een opdrachtgever in gedachten, lees dan diens eigen beleid.

Het Beleid Social Return Breda 2026, geldig sinds 24 april 2026, laat zien hoe dat uitpakt. Social return geldt daar voor leveringen en diensten vanaf 150.000 euro en voor werken vanaf 1 miljoen euro, met een standaardverplichting van minimaal 5% van de opdrachtsom. In de lopende tekst staat dat trede 2 een vrijstelling van 25% oplevert, trede 3 een vrijstelling van 50% en trede 3 met het 30+-certificaat 75%. In de menukaart in de bijlage van hetzelfde document staan 50%, 75% en 100%. Het beleid zegt niet welke van de twee voorgaat.

Bij een dienstopdracht van 400.000 euro is 5% social return een verplichting van 20.000 euro aan inzet. Of trede 3 daar de helft of driekwart van afhaalt, is een verschil van 5.000 euro. Stel die vraag dus in de nota van inlichtingen, voordat je je inschrijving rekent. Wat je verder vóór inschrijving nakijkt, staat in social return in een aanbesteding.

Het 30+-certificaat is een aparte erkenning bovenop trede 3, voor organisaties met een directe bijdrage boven de 30%. Volgens PSO helpt het bij opdrachten die zijn voorbehouden aan sociale werkplaatsen en sociale ondernemers, en accepteren steeds meer opdrachtgevers facturen van een 30+-leverancier als invulling van social return. Dat maakt zo’n leverancier ook voor jou als inkoper interessant. De voorwaarden staan in ons stuk over het PSO 30+-certificaat.

Is de hoogste trede voor een mkb’er haalbaar?

Omdat PSO vergelijkt met organisaties van dezelfde omvang, concurreert een bedrijf van twintig man niet met ISS. Begin met de rekentool en je werkelijke gegevens, en kijk welk niveau daaruit komt. Ligt de Basistrede nog buiten bereik, dan bestaat de aspirant-status: een goedgekeurd plan om dat niveau binnen twee jaar te halen. Trede 3 is geen doel op zich. Het is de moeite waard als je opdrachtgevers het meetellen en als je het niveau ook over twee jaar nog waarmaakt.